terug naar de
      
 5 februari 2026

N i e u w s   i n   B u s b r i e f f o r m a a t 
____________________________________________                                                                                          
 
Verhalen en foto's
van en over
oude en nieuwe bussen
   
 
Inhoudsopgave:
Goud van Oud - Oron/Academy - Buitenland - Winter - Abri's - Midibus - 2e leven - Opvallend - Raden - Sextant - Vraag - Clips - Uitsmijters
 
Uitsmijters: Dubbeldekker? - Wandelbus - Rieten rokje - Stoelpoes (geen typefout)
Busbioscoop: GVU in en rond 1960
Busbabbel: Sextant
 

Dikvoormekaar, ondanks de dreigementen van Trump om de busbrief te boycotten ben ik er toch in geslaagd om een nieuwe versie samen te stellen. Ik moest eigenlijk bij het hoofdstuk "Uitsmijters" afzien van foto's van de Amerikaanse schoolbus maar ik heb mijn rug recht gehouden en op voorwaarde dat ik die bussen niet belachelijk zou maken, heb ik er van de Amerikaanse veiligheidsdienst toch eentje mogen plaatsen. Ach, onzin natuurlijk maar we leven in rare tijden en het had misschien echt kunnen gebeuren want ik kijk nergens meer van op. Hieronder zoals gebruikelijk een verzameling foto's, teksten en wetenswaardigheden waarvan ik hoop dat het voor een ontspannen momentje nostalgische gevoelens zal opleveren. Ik wil met deze brief graag politiek neutraal blijven.


      
Goud van Oud:

In deze aflevering 2 foto's uit het laatste decennium van de vorige eeuw. De eerste is een mooie heldere foto van Rotterdam Centraal in de bekende vorm van die tijd. In 2004 is er gestart met de jarenlange verbouwing om in 2014 tot de huidige versie van het gebouw en het plein te komen. Elke tijd heeft z'n eigen iconen en dus houd ik het in deze brief bij de oude versie. In die tijd reden streekbussen uit alle windstreken door tot Rotterdam Centraal maar geleidelijk heeft de gemeente Rotterdam daar een stokje voor gestoken en werden de streekbussen naar de rand van de stad 'verbannen' waar er aangetakt werd op de metro. Begrijpelijk gezien het eigen stadsvervoer maar het leverde de passagiers voor het centrum een overstap op. En overstappen is vaak onontbeerlijk maar behoort zeker niet tot het populairste deel van een busreis.
De bus op de foto is de 5142, een DAF/den Oudsten uit 1989. In 1994 onder de vlag van de ZWN-groep en in 1999 onderdeel van de Connexxion vloot. Op 8 augustus 2005 viel het doek en verhuisde de wagen naar Womy, en ging een maand later op transport naar Tblisi in Georgië. In 1989 heb ik zelf 2 keer een dienst met deze bus gereden.

Bij de 2e foto een heel ander beeld maar deze foto laat mooi zien dat streekbussen hier de naam eer aan doen. Een streeklijn tijdens een vochtige dag op de dijk langs de Lek bij Schoonhoven. De bus, een DAF MB200 van den Oudsten, op weg naar Utrecht als lijn 154. Voor een ervaring met die lijn 154 verwijs ik graag naar deze link.
Nog even de bus zelf. De 3869 uit 1987 (in 1988 bij Westnederland in dienst) kreeg ook in 1994 het ZWN logo en in 1999 het XX logo en verdween van de radar in 2003. Dook daarna via Womy weer op in het Cubaanse openbaar vervoer van het bedrijf Transavila aldaar.

 


       
John Oron/Academy:
Sinds John overgestapt is naar de RET ontvang ik na de Connexxion lesbussen en de Arriva lesbussen ook foto's van de RET lesbussen. Deze keer geen bijdrage van John zelf maar vanwege de betrokkenheid van John bij lesbussen en dus de Academy heb ik deze keer gloednieuwe leswagens in beeld gebracht met dank aan Sebastiaan H. De dubbel gelede 9850 springt er in deze kleurstelling wel uit. Vroeger was het overwegend DAF, Mercedes en Volvo wat de klok sloeg (later ook VDL en Iveco) maar tegenwoordig zijn er geheel andere bussenbouwers actief zoals hieronder het merk Solaris. Meer info over dit bedrijf via deze Wikipedia link. Ook de namen BYD en Yutong (beiden Chinees) rijden sinds enige tijd in Nederland.


   
Zuid-Afrika:
Vanuit het Zuiden van Afrika kreeg ik van Jan 2 foto's. Ook daar is China actief. Deze Yutong wagen hoort dus bij Paarl Rock Tours in Wellington. Jan stuurde mij recent een foto van een Zuid-Afrikaanse abri, een vrij summier onderkomen maar wel fris en fruitig in het heldere blauw.

Malta:
Ooit hielpen de autoriteiten van Malta bij het vormen van 1 busgroep van oud materieel en vanaf 17 november 1977 tot op heden opereren de (oude) OV bussen vanuit die groep.
Een hoofdkantoor werd opgericht onder leiding van een comité welke elke 2 jaar gekozen wordt door buseigenaren. Vanuit het hoofdkantoor worden ook vervoerbewijzen verstrekt aan voorverkooppunten.
Momenteel zijn er 508 bussen welke werken volgens het principe 1 dag op, 1 dag af, wat neerkomt op 254 bussen die dagelijks op de weg voor het OV ingezet worden. De overige bussen zijn die dag niet in dienst, rijden privé ritten of voeren schoolritten uit waarbij kinderen van en naar diverse scholen in Malta vervoerd worden.
(Met dank aan Daniël van Beek )


     
Sneeuwpret:
Met AI is veel geëxperimenteerd tijdens de sneeuwdagen van januari in Nederland. Hieronder een voorbeeld maar daarnaast ook een foto van een ouderwets handmatig werkstuk.

IJsberen waren populair

Helaas reden de bussen niet en zijn deze passagiers waarschijnlijk
gesmolten door de opgelopen bloeddruk bij het lange wachten.

 

       
Haltes en Abri's:
De eindeloze rubriek bijzondere haltes/abri's gaat ook in deze brief door onder een nieuw logo.
Uit de archiefdoos met oude opnames heb ik een serie abri's geselecteerd.
 

Te beginnen met een voorbeeld van een, wat op het oog, klein
uitgevallen abri ontwerp

Over klein uitvallen gesproken. Deze riante abri stond (ik neem aan dat het verleden tijd moet zijn) aan de Breekade in Ouderkerk aan den IJssel
waar lijn 196 langskwam

En weer een abri waar je van denkt 'dat is apart'.
De halte heet De Zaag en ligt in Krimpen a/d Lek

Omdat er bij dijken meestal weinig ruimte is om een abri te plaatsen, werd er vaak een creatieve oplossing gerealiseerd zoals hier aan de Lageweg in Ouderkerk aan den IJssel voor lijn 196

Een robuust betonnen exemplaar in een bekende vorm vinden we bij
halte Watertoren in krimpen a/d Lek voor lijn 194

De locatie van deze abri heb ik niet kunnen achterhalen maar
er is wel sprake van een opvallende service.......

 
 

       
Midibus:
Zomaar een tussendoortje voor eventuele liefhebbers. Een folder met betrekking tot een bijzondere verschijning in het vroegere openbaar vervoer. De 7000 serie waarover ik in eerdere brieven al vaker melding gemaakt heb. Voor de leesbaarheid zijn de 2 folderfoto's aan te klikken voor een grotere versie en ter illustratie een foto van het type bus. Extra een staatsieportret van de 7000 en een actiefoto van de 7008 uit de tijd dat we dwars door de Delftse binnenstad reden langs de smalle grachten en over bolle bruggetjes. Veel passagiers zagen het regelmatig als een kermisattractie.


      
2e Leven:
Eerder in  brief 191 kwam het 2e leven aan bod van de 6435, in bedrijf bij Willing Wheels. Deze keer een aanvulling daarop ingestuurd door Pim.

Hij schrijft: In busbrief 191 zie ik jouw artikel over de bus van de Stichting Willing Wheels. Daarin wordt over de voormalige BBA/EMA 168 gesproken.
Welnu, deze bus heb ik op 27 september 2007 (alweer lang geleden) in mijn woonplaats Geldrop gespot.
Uiteraard heb ik er toen ook foto’s van gemaakt die ik jou niet wil onthouden.

 


      
Bijzonder en opvallend:

Het is niet in een linksrijdend land dat is duidelijk zichtbaar en of dit een ongelukkige samenloop van omstandigheden betreft of een protestactie is niet bekend maar deze foto hoort als 'opvallend' in deze rubriek.

De 2e foto was ooit heel opvallend in Nederland. Er reed een reclame rond op Neerlands wegen met een blote juffrouw in beeld!!!! Oef, foei, riepen diverse zwaar op de hand zijnde landgenoten. Ik weet niet of er Kamervragen gesteld zijn maar dat zou mij niets verbazen. Uiteindelijk heeft de reclame meer dan het doel bereikt want anno 2026 komt het opnieuw in beeld. Eerder staat de reclame al in busbrief 86. Die foto kreeg ik toen van Olaf Horn maar deze zwart-wit foto vond ik in de nalatenschap van een professionele fotograaf (Sjaak) die mij toestond al zijn foto's te gebruiken.


       
Wie weet dit?:
Intussen heb ik met hulp van Marty Werkman meerdere 'raadfoto's' klaar staan. De foto van vorige keer staat hier nog even klein onder en betrof de vestiging Den Haag. Geen groot probleem voor menige inzender. Van de nieuwe raadfoto verwacht ik ook geen zware opgave. Een tipje van de sluier: deze locatie betreft een beroemde vestiging.

←←←←  Den Haag
meerdere inzenders hebben het goed geraden

waaronder Leo en Erik

 

 

Hieronder 2 foto's van het gesloopte verleden in Den Haag

Welke locatie zien we hier? (oplossing in de volgende busbrief)

Ter info: Ook deze vestiging heeft last gekregen van de sloophamer.


      
Sextant:
Dit woord Sextant kent vele betekenissen hoewel niet altijd met deze spelling. De NVSH (ouderen onder ons kennen de afkorting, had een tijdschrift voor en over seksuele voorlichting en daardoor schreef men het als Sekstant dat ophield te bestaan vanaf 2009. Een andere meer gebruikelijke betekenis van het woord Sextant is te vinden in de hoek van de scheepvaart. Het was een instrument om via de stand van een hemellichaam en de horizon bepaalde de locatie op zee. Beide voorbeelden hebben op het eerste gezicht niets te maken met het openbaar vervoer maar schijn bedriegt want door heel Nederland bestonden er gebouwtjes op stations waarin een loket tbv de kaartverkoop, een wachtruimte voor passagiers én een wachtruimte voor buschauffeurs die hun pauze hadden. Deze compacte optrekjes waren door de NS gebouwd tussen 1968 en 1979. De oorspronkelijke naam was 'zeskant' vanwege de vorm met 6 hoeken maar werd al snel aangepast tot sextant. In totaal waren er door het land 17 sextanten waarvan ik hieronder 2 foto's plaats van het voor mij bekende sextant op Delft station. Voor meer informatie verwijs ik graag naar de Wikipedia pagina hierover. Ooit heb ik oude foto's van Delft station gebruikt waarna ik auteursrecht (500 euro) heb moeten betalen. De 2 foto's hieronder heb ik uit de Westnederland archieven dus geen angst voor meer boetes. Dat is dan ook de reden dat ik mij beperk tot het Sextant in Delft en met de overige Sextant locaties geen risico neem.

Iets lager in deze busbrief heb ik een Busbabbel geschreven over het Sextant.


       
Wie het weet mag het zeggen:

Van Eline ontving ik deze 2 foto's met de vraag of ik hier meer van wist. Zichtbaar waren de wagenparknummers te weten de 1097 en de 1031. Wagens van de HTM, dat kan niet missen maar waarom zijn ze gedeeltelijk zo zwart? Hebben ze elkaar geraakt of is er wat anders gebeurd? Het oorspronkelijke kenteken van de 1031 is BX-DV-64 en van de 1097 is het BZ-LL-67. Ik heb Google aan het werk gezet maar kon niet vinden wat ik zocht zodat mijn hoop nu gevestigd is op de lezers van de busbrief en ik ben er zeker van dat ik niet teleurgesteld word. Alvast bedankt ;-)


      
Clips:

Twee clips heb ik gevonden voor deze aflevering. De linker is van een Monobloco bus. AI kwam te hulp en schreef: De Mercedes-Benz Monobloco zoals de O-362 (jaren 70) of O-321 (jaren 50) is een iconische serie integraalbussen uit de jaren 50-70, bekend om hun zelfdragende carrosserieconstructie (monoblock). Deze bussen waren revolutionair in comfort en design en worden vaak herinnerd als klassieke motorhomes of stadsbussen in Zuid-Amerika.
Hier zijn de belangrijkste details:
Het "Monobloco" concept betekent dat de carrosserie en het chassis één geheel vormen (zelfdragend), wat zorgt voor een lichtere en stijvere bus.
Ze werden op grote schaal gebruikt als stadsbussen, touringcars en later omgebouwd tot motorhomes vanwege hun robuuste Mercedes-Benz techniek. Deze modellen worden tegenwoordig gewaardeerd als klassieke voertuigen en verzamelobjecten.

De rechter clip laat een leuke manier zien van het wisselen van een concessie van Syntus naar U-OV op 14 december 2025.

 


       

Uitsmijter(s):
Foto's van opvallende zaken in deze rubriek.
 

Een koprol mag op deze manier geen probleem zijn

Niet alleen slechts staanplaatsen maar eigen energie.
Zero-emissie?

Een bus met een rieten rokje?
 

Niet prinsheerlijk maar poesheerlijk

 


       
Busbabbel - Sextant:

De goeie ouwe tijd is een term waaraan ik niet kan ontkomen als ik over het Sextant schrijf. Het wat? Eerder in deze brief heb ik een kleine toelichting gegeven samen met 2 foto's. In deze busbabbel wil ik een beetje uitwijden over het fenomeen omdat mijn herinneringen de moeite waard zijn en omdat ik door oud-collega Walter op het idee gebracht ben, waarvoor mijn dank. Hij schreef: "heer Wim (een beleefde man zoals je ziet), ik was een beetje op de computer aan het rommelen en daar kwam het woord 'sextant' voorbij. Daar kleven natuurlijk bepaalde herinneringen aan, wij als 'bussers' kenden deze gebouwtjes van de diverse stations. In onze regio hadden we er 4: Delft zuid, Delft NS, Maassluis West en Vlaardingen West. Misschien een leuk item voor een busbrief. Groetjes vanuit de hoogte, Walter. (hij woont 16 hoog.....)"
Het stationsplein van Delft heeft de afgelopen 50 jaar vele uitvoeringen gekend. Heel lang geleden was er nog geen plein en was er slechts een weg voor het stationsgebouw waar de bussen halteerden en de chauffeurs een kopje koffie konden drinken in het historische stationsgebouw zelf. Waar later het plein ontstond, was het toen nog volgebouwd met gebouwen die in die tijd een nuttige bestemming hadden, ik meen dat er een werkplaats van de politie gevestigd was. Op een gegeven moment werd de beschikbare ruimte te krap en ontstond er behoefte aan een plein en werd een gedeelte van de bewuste gebouwen gesloopt en ontstond er een plein zoals we op de eerdere foto's konden zien. In 1968 wilde de NS de loketten ontlasten van de verkoop voor buspassagiers en daarvoor is in 1970 het Sextant in Delft gebouwd. Een verkoop annex informatie loket, een wachtruimte voor passagiers en een eindpuntvoorziening voor pauzerende buschauffeurs. Beroemd en berucht was de lokettist (Dirk) in die tijd. Hij vatte zijn taak vaak met een knipoog op waardoor menige reiziger lachend het Sextant verliet. Minder populair was Dirk als het om de vertrektijden van chauffeurs ging want bleef je te lang zitten in je pauze dan verscheen Dirk in de deuropening en meestal was een blik al voldoende. Het Sextant stond op een mooie centrale plek op het plein met goed zicht op het wel en wee in die tijd.
Ter verfraaiing was bij het ontwerp van het plein een fontein bedacht. Geen indrukwekkende waterstraal maar genoeg om de naam fontein te mogen voeren. Baldadigheid is zo oud als de mensheid en dus gebeurde het zo nu en dan dat een lolbroek zorgde dat de fontein door schuim buiten de oevers trad want met bv afwasmiddel lukte dat prima. Ook kleurstof werd gebruikt en dan zag het er weer een anders uit. Dan moest de werking uitgeschakeld worden en laat nou de hoofdschakelaar aangebracht zijn in de Sextant. Dat opende mogelijkheden. De rand van de fontein leende zich op aangename zomerdagen prima om in het zonnetje te zitten en daar werd dan ook vaak gebruik van gemaakt mits de fontein niet ingeschakeld was. Wat was er dan leuker om onverwacht de fontein aan te zetten waardoor de zittende mensen plots dachten dat het ging regenen. Even daarna ging de boel weer uit en na wat achterdochtig rondwarende blikken ging men weer zitten. Na een paar minuten herhaalde zich dat soms en men wist dat er iemand een soort 'Poets' of 'Bananensplit' maar Dirk zat onverstoorbaar ernstig achter zijn loket en speelde de vermoorde onschuld.
Delft station is intussen onherkenbaar veranderd doordat het treinspoor ondergronds gegaan is maar voor de oudere generatie chauffeurs is het Sextant een dankbaar onderwerp uit het verleden. Ik ben benieuwd om de huidige generatie ook de nodige zaken meemaakt waardoor er over pakweg 40 jaar teruggedacht wordt aan die goeie ouwe tijd.


     
Busbios(coop) film(pjes)

Een biosfilm in deze busbrieven betekent meestal een blik in het verleden. In deze aflevering krijg je een nostalgische blik op de GVU in en rond 1960.

 


       

       

Een Britse arts zei dat men in Groot-Brittannië inmiddels zo vergevorderd is dat men de lever uit de ene patiënt kan verwijderen en deze zonder problemen in een andere patiënt kan plaatsen.
Na zes weken kan de patiënt met z'n nieuwe lever al op zoek naar een baan.
Een Duitse arts zei: O, dat is niets. In Duitsland hebben we een deel van de hersenen van een zieke patiënt verwijderd en deze overgezet in een andere patiënt. De patiënt met z'n nieuwe brein kon al na vier weken op zoek naar een baan.
Een Russische arts zei dat een patiënt met zijn geïmplanteerde halve hart in Moskou al na twee weken een baan had gevonden.
De Amerikaanse arts zei lachend: Jullie lopen allemaal achter. Enkele maanden geleden hebben wij een man zonder hersens,
zonder hart en zonder lever tot president gekozen. Nu is het hele land op zoek naar een baan.
 
Opa en oma logeerden bij hun kinderen.
Toen opa een fles met Viagra-pillen in het medicijnkastje vond, vroeg hij zijn zoon hoe hij die pillen moest gebruiken.
De zoon zei: Ik denk niet dat je ze moet nemen pa. Ze zijn erg sterk en erg duur.
Hoe duur? vroeg opa.
10 euro per pil, zei de zoon.
Dat maakt me niet uit, zei opa, ik wil er toch eentje proberen en voordat we morgen vertrekken, leg ik 10 euro onder je kussen.
Later die morgen vond de zoon 110 euro onder het kussen.
Hij belde opa op en zei: Ik heb je toch gezegd dat elke pil 10 euro kost en niet 110.
Weet ik zei opa, die 100 euro is van oma...!!!!!!

   

Tot slot:
Met enige voldoening kijk ik terug op een goedgevulde editie van de busbrief. Ik heb 2 maanden de tijd om een nieuwe versie bij elkaar te harken maar ik denk dat ik namens velen spreek als ik zeg dat 2 maanden voorbij zijn voor je het in de gaten hebt. Dus na 1 maand 'uitrusten' krijg ik een stemmetje in mijn hoofd dat zegt dat ik een begin moet gaan maken met het samenstellen van de volgende brief. En ik heb geleerd dat ik dan moet luisteren omdat ik anders moet gaan haasten en dan ontstaat er niet wat ik graag wil zien en jullie ook niet.

De volgende brief, nummer 195, zal ergens rond begin april verschijnen. Niet op 1 april want dan ben ik mogelijk niet geloofwaardig. Ik sluit af met een foto van de busbriefbode zelf, getooid met een controleurspet uit de Westnederland periode (gekregen van controleur Victor) en bewerkt door AI.

Hartelijke groeten
Wim Koeleman

     
     

Wijsheden:
      

Kennis spreekt, maar wijsheid luistert. (J. Hendrix)

Het moeilijkste huwelijk is dat met de ideale vrouw. (F. Jansen)

Een rijk man is vaak niet meer dan een arme donder met heel veel geld. (A. Onassis)

terug naar de